Święta Jadwiga Andegaweńska (1374–1399)
Jest jedną z najważniejszych postaci w historii Polski, pierwszą kobietą koronowaną na króla Polski oraz pierwszą władczynią. wyniesioną na
ołtarze. Jej rządy zapoczątkowały potęgę Polski i Litwy.
Najważniejsze fakty historyczne z jej życia:
Badacze przyjmują, że urodziła się 18 lutego 1374 w Budzie jako najmłodsza córka Ludwika Węgierskiego i Elżbiety Bośniackiej. Była zaręczona od dzieciństwa z Wilhelmem Habsburgiem, z którym miała zawrzeć małżeństwo.
16 października 1384 roku, w wieku 10 lat, została koronowana w Krakowie na króla Polski (koronacja jako rex – król, a nie regina – królowa, co podkreślało jej suwerenną władzę).
W celu wzmocnienia sojuszu przeciwko Krzyżakom, polscy panowie przekonali Jadwigę do zerwania zaręczyn z Wilhelmem i poślubienia wielkiego księcia litewskiego Jagiełły. Jadwiga poświęciła osobiste szczęście dla racji stanu. Ślub odbył się 18 lutego 1386 r., co doprowadziło do chrystianizacji Litwy.
Aktywnie uczestniczyła w życiu politycznym. Negocjowała z Krzyżakami, podejmowała działania dyplomatyczne na arenie międzynarodowej oraz wspierała rządy Jagiełły, będąc mediatorką w wielu sporach.
Jadwiga odegrała kluczową rolę w reaktywowaniu uniwersytetu w Krakowie. W swoim testamencie przeznaczyła na ten cel cały swój prywatny majątek, w tym kosztowną biżuterię.
Słynęła z pobożności i działalności charytatywnej – wspierała szpitale, kościoły, klasztory oraz fundowała bursy dla studentów.
Zmarła 17 lipca 1399 roku, w wieku 25 lat, kilka dni po urodzeniu córki Elżbiety Bonifacji, która również zmarła. Jadwiga została pochowana w katedrze wawelskiej.
W 1997 roku została kanonizowana przez papieża Jana Pawła II, stając się świętą kościoła katolickiego i patronką Polski.
Nasz autorytet i wzór do naśladowania...
Wybór patrona szkoły, to przedsięwzięcie trudne i odpowiedzialne, ale równocześnie piękne i oczekiwane. Przez 10 lat pracy edukacyjno – wychowawczej społeczność szkolna Akademii Dziecka dojrzewała do decyzji znalezienia postaci, która będzie odpowiednim wzorem do realizacji konkretnych celów. W obecnych czasach, tak ideowo różnych i wielopłaszczyznowo skomplikowanych, wszyscy szukamy
i potrzebujemy autorytetów. Autorytety są bowiem:
- rodzajem pewności i bezpieczeństwa w świecie pełnym sprzeczności i zagrożeń,
- niezawodną inspiracją i kierunkiem kształtującym poglądy
i działania ludzkie, - gwarancją spójnej pracy zespołowej oraz kierunkiem do tworzenia jasnych norm i zasad,
- stabilizacją więzi społecznych oraz siłą do gotowości podejmowania solidarnych wyzwań.
W Akademii Dziecka za wyjątkową postać uznaliśmy kobietę, która od średniowiecza do współczesności budzi podziw i uznanie,
a ponadczasowe wartości jej życia są ciągle aktualnym kierunkiem
i wyzwaniem – Św. Jadwiga Andegaweńska, król Polski. Historia jej życia potwierdza niezwykłość tej postaci – silnej władczyni, wykształconej i inteligentnej kobiety, a jednocześnie osoby wrażliwej
i sumiennej, która swoje aspiracje potrafiła pokornie poświecić dla idei i potrzeb wynikających z służby państwu, ludziom i Bogu.
W czym chcemy naśladować Św. Jadwigę Królową? Jakie wartości uznajemy za najważniejsze?
1. Siła ducha
- gotowość do podejmowania odważnych decyzji i ponoszenia za nie odpowiedzialności,
- umiejętność wytrwałego podejmowania wysiłku w kształtowaniu swojego charakteru,
- zdolność do wyrzeczenia się i poświecenia dla innych w imię wyższych idei,
- lojalność i wierność w podjętych zobowiązaniach,
- brak przywiązania do rzeczy materialnych, prostota, skromność i pokora,
- determinacja w byciu wiernym swojemu sumieniu.
2. Głębia umysłu
- świadomość wartości edukacji i konieczności krzewienia nauki, kultury, religii,
- zaangażowanie w rozwój życia edukacyjno – wychowawczego,
- umiejętność wytrwałego zdobywana wiedzy, dociekania prawdy, szukania rozwiązań,
- polityka pokoju porozumienia i pojednania bez użycia siły i agresji,
- działania na rzecz umacniania jedności narodowej i europejskiej,
- troska o żywy kult Boga i przekaz wiary świętej.
3. Wrażliwość serca
- troska o godność człowieka, szczególnie będącego w trudnej sytuacji,
- niezgoda i wrażliwość na krzywdę ludzką,
- pochylanie się nad jednostką odrzuconą,
- pomoc i wsparcie potrzebującym,
- zaangażowanie w działania charytatywne,
- determinacja i wytrwałość w czynieniu dobra.
Mottem Świętej Jadwigi Królowej Polski jest zawołanie: „Miłuj i czyń, co widzisz”.
Sentencja ta łączy miłość do człowieka z aktywnym działaniem, myśl za którą i my chcemy podążać:
„Nie miłujmy słowem i językiem, ale czynem i prawdą”.
Czy wiesz, że Królowa Jadwiga Andegaweńska ...
Odkryj ciekawostkę
w wieku 10 lat 16 października 1384 roku zastała jako pierwsza kobieta koronowana na króla Polski,
Odkryj ciekawostkę
wykazywała niezwykłą dojrzałość i mądrość, była dyplomatką władającą kilkoma językami:
łaciną, niemieckim, węgierskim, francuskim, polskim oraz przypuszczalnie czeskim –
„Okazywała rozsądek i dojrzałość pomimo młodego wieku, cokolwiek mówiła albo czyniła,
wykazywało jakby sędziwego wieku powagę”.
Odkryj ciekawostkę
jako wódz wojsk w 1387 roku poprowadziła polskich rycerzy na na Ruś Czerwoną, skutecznie
przejmując ten teren dla Polski po bezprawnym zajęciu przez Węgry,
Odkryj ciekawostkę
za wszelką cenę starała się zachować pokój. Pomimo, że Krzyżacy zagrażali państwu
polskiemu, grabiąc i niszcząc, to jednak Królowa Jadwiga miała rzec: „Póki ja żyję, póty wielkiej
wojny Królestwa Polskiego z państwem zakonnym nie będzie. Ale potem wszystko jest
możliwe…”
Odkryj ciekawostkę
w testamencie zapisała swój majątek i klejnoty na odnowienie i rozwój Akademii Krakowskiej –
dziś Uniwersytet Krakowski, co uczyniło Kraków ważnym ośrodkiem akademickim w Europie.
Chcę i pragnę z całego serca, ażeby Akademia Krakowska na cały świat zasłynęła, ażeby w niej
kształcili się synowie Polski, Litwy i Rusi, ażeby naród ten jako potężny jest teraz przez obszar
bogatych ziem tak był potężnym przez cnoty wielkie i umysły silne, a to zdobywa się przez
głęboką wiedzę i gruntowną naukę “
Odkryj ciekawostkę
założyła liczne szpitale, przytułki i osobiście wspierała
chorych i ubogich. „Pełna
wielkiej szczodrobliwości wobec biednych, wdów, przybyszów i wobec wszelkich
nędzarzy i potrzebujących. Nie było w niej lekkomyślności, nie było gniewu (…)
pychy, zazdrości lub zawziętości. Odznaczała się głęboką pobożnością i
niezmierną miłością Boga”.
Odkryj ciekawostkę
zadecydowała o powstaniu pierwszego polskiego tłumaczenia Księgi Psalmów – Psałterza
Floriańskiego, który obecnie znajduje się w bibliotece Narodowej w Warszawie.
Odkryj ciekawostkę
według tradycji wyhaftowała dla biskupów, zachowany do naszych czasów, racjonał, na którym
znajdują się słowa; DOCTRINA (nauka), VERITAS (prawda), TEMPERANTIA (umiarkowanie),
PRUDENTIA (roztropność) i SIMPLICITAS (prostota),
Odkryj ciekawostkę
znana jest również jako „Lilia Polaków” lub „Lilia Wawelu”. Wprowadziła herb lilijki w obszar
naszej Ojczyzny symbolizujący jej krystaliczną postawę, delikatność, pobożność, piękno, a
jednocześnie siłę ducha,. Trzy literki na jej listkach to: Bóg, Honor i Ojczyzna.
Odkryj ciekawostkę
piękna i wysoka: „Była ona bardzo powabna na twarzy, lecz obyczajami i cnotami powabniejsza” – współcześni opasywali ją jako wyjątkowej urody kobietę, badania jej szczątków wykazały, że była bardzo wysoka – mierzyła ponad 170 cm.
Odkryj ciekawostkę
jest bohaterką legend i opowieści:
Stopka Jadwigi – na jednym z kamieni widnieje wgłębienie przypominające odcisk stopy.
Legenda głosi, że Jadwiga stanęła tam, gdy wspierała finansowo biednego murarza, wówczas jej stopa odbiła się w twardym kamieniu.
Cud z Chrystusem – historia w której podczas długich modlitw przed czarnym krucyfiksem w Katedrze Wawelskie, Jezus miał przemówić do nie umacniając ją podejmowanych decyzjach „Czyń co widzisz”.
Odkryj ciekawostkę
jest bohaterką w Ogólnopolskim Konkursie Wiedzy skierowanym do uczniów „O złote Lilie Jadwigi Andegaweńskiej”.